مروری بر سماگلوتاید خوراکی،اگونیست گیرنده GLP-1 در درمان دیابت و کاهش وزن
ساخت اشکال خوراکی اگونیستهای گیرنده GLP-1 عمدتاً با یک هدف کلیدی انجام شده است: غلبه بر موانع پذیرش درمان ناشی از تزریق و ارائه یک گزینه درمانی مؤثر و قابل دسترس برای بیمارانی که به تزریق مقاومت دارند یا با آن مشکل دارند. علاوه بر این پیشرفت فناوری دارورسانی، امکان جذب دهانی این پپتیدها را فراهم کرده است. سماگلوتاید یک آگونیست گیرنده GLP-1 است که در فرمهای تزریقی و خوراکی برای درمان دیابت نوع ۲، درمان چاقی و برخی عوارض مرتبط با وزن تایید شده است.
اورفورگلیپرون؛ داروی خوراکی جدید ضد چاقی در راه بازار دارویی است
اورفورگلیپرون (Orforglipron) با نام تجاری فوندایو( Foundayo)، نخستین داروی خوراکی غیرپپتیدی از دسته آگونیستهای گیرنده GLP-1 است که مسیر خود را از یک کشف آزمایشگاهی در ژاپن تا تأیید سریع سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) طی کرده است. این دارو در آوریل ۲۰۲۶ برای درمان کاهش وزن تأیید شد و به عنوان دومین آگونیست خوراکی GLP-1 پس از سماگلوتاید خوراکی وارد بازار شده است.
وارنیش فلوراید: پیشگیری مبتنی بر شواهد
پوسیدگی دندان شایعترین بیماری غیرواگیر قابلپیشگیری در جهان است و بار اقتصادی و سلامتی سنگینی روی افراد و جوامع تحمیل میکند. هزینه اقتصادی کل بیماریهای دهان و دندان در جهان در سال ۲۰۱۹ حدود ۷۱۰ میلیارد دلار (شامل ۳۸۷ میلیارد دلار هزینه مستقیم درمان و ۳۲۳ میلیارد دلار زیان بهرهوری) برآورد شده است. همین بار سلامت و اقتصادی سنگین، منطق اصلی سرمایهگذاری روی اقدامات پیشگیرانه مقرونبهصرفه مانند فلورایدتراپی است. فلوراید تراپی بهویژه در قالب وارنیش فلوراید یکی از مؤثرترین و مقرونبهصرفهترین مداخلات پیشگیرانه در دندانپزشکی است که با مکانیسمی موضعی، مقاومت مینای دندان را افزایش میدهد و شواهد بالینی گستردهای اثربخشی آن را در کاهش پوسیدگی تأیید کردهاند.
سوالات شایع درباره hpv و واکسن آن
HPV (ویروس پاپیلومای انسانی) شایعترین عفونت ویروسی مقاربتی در سراسر جهان است که عمدتاً از طریق تماس مستقیم پوست به پوست حین فعالیت جنسی منتقل میشود. اکثر عفونتها بدون علامت هستند و توسط سیستم ایمنی بدن در عرض ۱ تا ۲ سال خودبهخود پاک میشوند، اما عفونت پایدار با انواع پرخطر HPV میتواند منجر به سرطان دهانه رحم، سرطان مقعد، سرطان اوروفارنکس و سایر بیماریها شود. بر اساس دادههای آژانس بینالمللی تحقیقات سرطان (IARC) تحت سازمان جهانی بهداشت، در سال ۲۰۲۴ تقریباً ۷۵۰,۰۰۰ مورد سرطان جدید در سراسر جهان قابل انتساب به HPV بود که آن را به دومین عامل عفونی اصلی سرطانزا پس از هلیکوباکتر پیلوری تبدیل میکند.
نقش پپتیدها در محصولات پوستی
پپتیدها زنجیرههای کوتاه اسیدهای آمینه هستند که وقتی کنار هم قرار میگیرند، پروتئینهای مهم از جمله پروتئینهای پوستی مانند کلاژن و الاستین را میسازند. پپتیدها به دلیل وزن مولکولی کم، نفوذپذیری بهتر و پایداری نسبی بالاتر نسبت به پروتئینهای کامل، به ستون فقرات فرمولاسیونهای مدرن محصولات ضدپیری و ترمیمکننده تبدیل شدهاند. وقتی ترکیب حاوی پپتید روی پوست مالیده میشوند، به سلولهای پوستی (فیبروبلاستها) سیگنال میدهند که کلاژن و الاستین بیشتری بسازند یا بعضی از پپتیدها با شل کردن عضلات پوست، چینوچروکهای صورت را کم میکنند.
ریزش مو ناشی از دارو
ریزش مو یا آلوپسی یک علامت بالینی شایع بدلیل طیف گستردهای از اختلالات است. اگرچه علت ریزش مو در برخی موارد به راحتی تشخیص داده میشود، مانند بیمارانی که با ریزش موی کلاسیک با الگوی مردانه مراجعه میکنند، اما تشخیص علت ریزش مو در اغلب موارد نیازمند اخذ شرح حال کامل، معاینه بالینی و روشهای تشخیصی است.
نقش مکملها در درمان پیشگیرانه سردرد میگرنی
میگرن یک بیماری مزمن دورهای است که محور اصلی آن حملات سردرد متوسط تا شدید است که عموماً با حالت تهوع و / یا حساسیت به نور و صدا همراه است. در حالی که داروهای پیشگیرانه مانند بتا-بلاکرها و داروهای ضدصرع اثربخشی خود را نشان دادهاند، اما عوارض جانبی، موارد منع مصرف یا حتی قیمت برخی داروها میتواند منجر به عدم پایبندی بیماران به درمان شود. در این میان مکملها به عنوان گزینهای جایگزین یا در کنار داروهای دیگر برای بیماران با ناتوانی خفیف تا متوسط مورد توجه قرار گرفتهاند.
اولین مهارکننده خوراکی PCSK9 با نام انلیسیتاید برای درمان هیپرکلسترولمی تایید شد
انلیسیتاید یک مهارکننده خوراکی PCSK9 و یک پپتید ماکروسیکلیک جدید است که اتصال PCSK9 به گیرندههای LDL را مهار میکند و برای کاهش LDL-C در بزرگسالان مبتلا به هیپرکلسترولمی از جمله هیپرکلسترولمی خانوادگی هتروزیگوت (HeFH) تأیید شده است.
بازهدفیابی دارو: حیاتی دوباره برای داروهای قدیمی
بازهدفیابی دارو به تأیید یک داروی از قبل مجاز برای یک اندیکاسیون درمانی جدید اشاره دارد. افزایش هزینههای توسعه، مدت زمان طولانی مطالعات بالینی و کاهش کشف داروهای اولین، علاقه به این استراتژی را به عنوان راهی برای گسترش ارزش دارویی با استفاده از مکانیسمهای از پیش اعتبارسنجیشده، تجدید کرده است. در حال حاضر، حدود یکسوم از تأییدیههای اخیر دارو و ۲۵٪ از درآمد سالانه صنعت داروسازی از داروهای بازهدفشده به دست میآید.
شاخص FIB-4 برای ارزیابی فیبروز کبدی در بیماران مبتلا به بیماری کبد چرب مرتبط با اختلال عملکرد متابولیک
بیماری کبد چرب متابولیک (MASLD) شایعترین بیماری مزمن کبدی است که در صورت پیشرفت به فیبروز، خطر سیروز و سرطان کبد را افزایش میدهد. غربالگری با شاخص ساده FIB-4 بهویژه در افراد دیابتی و چاق، برای تشخیص زودهنگام و پیشگیری از عوارض ضروری است.